21 lipca 2021
Zauważyłeś,

Artykuły z tej kategorii

Ostatni z serii artykułów o różnicach indywidualnych wśród Uczniów – zatem czytaj uważnie! 😉

W poprzednich artykułach opisywałam kwestie związane z wiekiem i płcią [KLIK] oraz inteligencją i lateralizacją [KLIK].

Dziś skupimy się na kolejnych dwóch ważnych czynnikach, które z pewnością wpływają na pracę nad językiem obcym każdego człowieka. Jako świadomy Nauczyciel na pewno jesteś zainteresowany tą wiedzą – dzięki temu możesz jeszcze lepiej przygotowywać się do swojej pracy!


Modalność

Zacznijmy od wyjaśnienia tego terminu 😉 Modalność to sposób reagowania na nowe bodźce, a więc też uczenia się. Zwyczajowo w literaturze modalność dzielimy na:

  • Wzrokową,
  • Słuchową,
  • Kinestetyczną (ruchową).

 

Krótko omówimy każdy z trzech rodzajów modalności.

Modalność wzrokowa – oznacza najlepsze przyswajanie informacji przed patrzenie. Statystycznie ogromna większość Uczniów rozwija właśnie ten rodzaj modalności w okresie dojrzewania. Z dużą dozą prawdopodobieństwa wynika to z faktu, że system edukacyjny oparty jest właśnie na pracy z materiałami wizualnymi – podręcznikami, tabelami, wykresami, obrazkami itp. Osoba z wysoko rozwiniętą modalnością wzrokową ma tendencję do czytania w celu zapamiętania, robienia kolorowych i schematycznych notatek, lubi wizualne pomoce naukowe.

Modalność słuchowa – dużo rzadziej spotykana wśród Uczniów. Takie osoby najchętniej uczą się słuchając nowych informacji. Dlatego zazwyczaj są to ci Uczniowie, którzy uważają na lekcji i uczą się na głos. Jednocześnie powszechnie są uważani za „gadatliwych” na lekcji, bo mają naturalną potrzebę kontaktu głosowego. W kontekście nauki języka obcego „słuchowcy” najchętniej uczą się słuchając np. popularnych w ostatnich czasach podcastów.

Modalność kinestetyczna – charakterystyczna przede wszystkim dla małych dzieci. Kinestetycy najlepiej przyswajają nowe informacje, gdy angażują w proces nauki całe ciało i dostarczają sobie bodźców ruchowych. Dlatego wiele takich osób, które po okresie dojrzewania nadal przejawiają modalność kinestetyczną, jest krzywdząco postrzeganych jako „rozrabiaki” i Uczniowie nieuważający na lekcji. Ich naturalna potrzeba kręcenia się, szurania, stukania, niekiedy wstawania z miejsca sprawia, że odbiera się ich jako niegrzecznych i lekceważących.

Na modalność naszych Uczniów nie mamy większego wpływu – są to ich naturalne cechy, które ciężko byłoby zmienić. Jednakże, znając kanały przyswajania informacji przez nich, jesteśmy w stanie tak dopasować metody i techniki pracy, aby każdy mógł zyskać na naszych zajęciach 😊 Dlatego zdecydowałam się w swojej pracy na korzystanie z testu na style uczenia się, który przeprowadzam ze swoimi dorosłymi i nastoletnimi Uczniami. Dzięki temu od samego początku wiem jak mam z nimi pracować, aby nauka była skuteczna i przyjemna.


Pamięć

To czynnik bez wątpienia mający ogromne znaczenie dla procesu przyswajania języka obcego. Rozróżniamy trzy fazy pamięci, a w każdej z nich występują różnice indywidualne wśród Uczniów. Te fazy to:

  • Zapamiętywanie nowego materiału,
  • Przechowywanie tego materiału w pamięci,
  • Przywołanie materiału, gdy zachodzi potrzeba.

Faza I – ZAPAMIĘTYWANIE:

W pierwszej kolejności rozróżnić należy tempo zapamiętywania nowego materiału. Osoby z wysoko rozwiniętą pamięcią mimowolną zapamiętują błyskawicznie, często mimochodem. Z kolei inni będą potrzebować pamięci dowolnej, co oznacza pełną koncentrację i wielokrotne powtórzenia, by w ogóle coś zapamiętać (ja należę zdecydowanie do tych drugich).

Kolejna różnica to zapamiętywanie różnego rodzaju materiału. Uczniowie charakteryzujący się pamięcią mechaniczną nie mają problemów z zapamiętaniem pojedynczych słówek, a nawet wierszy. Jednakże, kłopotliwe jest dla nich wychwycenie i zapamiętanie ogólnych prawidłowości, np. reguł gramatycznych. Z kolei osoby posiadające pamięć logiczną z tym drugim nie mają większych problemów – mają naturalną umiejętność analizowania i doszukiwania się sensu w nowym materiale.

Pamięć mechaniczna charakteryzuje Uczniów głównie przed osiągnięciem wieku dojrzewania. Następnie na pierwszy plan wychodzi pamięć logiczna. Oczywiście nie jest to regułą, bo sama nieraz pracowałam z dorosłymi, którzy mieli bardzo silną pamięć mechaniczną.

Faza II – PRZECHOWYWANIE:

To tak zwana faza ukryta. Jedynym sposobem wnioskowania o niej jest przywoływanie wcześniej zapamiętanego materiału. Dowody naukowe świadczą o tym, że przechowywanie jest tym trwalsze, im lepiej nowy materiał został skojarzony z wcześniejszym materiałem, im bogatsze te skojarzenia były oraz im częściej nowy materiał jest powtarzany.

Faza III – PRZYWOŁYWANIE:

Faza przechowywania i przywoływania różni się bardzo u różnych Uczniów. Na pewno znasz przypadki osób, które trwale zapamiętują nowy materiał bez konieczności jego ciągłego powtarzania. Z pewnością spotkałeś się z takimi osobami, które nawet mimo licznych powtórek mają problem z odtworzeniem nowo poznanego materiału.

Ludzie różnią się miedzy sobą:

  • Szybkością zapamiętywania,
  • Trwałością zapamiętywania,
  • Wiernością pamięci (jak dokładnie jesteśmy w stanie odtworzyć materiał),
  • Pojemnością pamięci (ile w ogóle jesteśmy w stanie zapamiętać),
  • Gotowością pamięci (jak szybko jesteśmy w stanie przypomnieć sobie właściwy materiał).

 

Niestety, kwestie te są zazwyczaj uwarunkowane genetycznie. Jednakże, można choć częściowo wyćwiczyć swoją pamięć.  Duża tutaj rola Nauczyciela, który mając na uwadze różne rodzaje pamięci Uczniów oraz różne sposoby zapamiętywania materiału, powinien różnice te uwzględnić i dostosowywać częstotliwość i rodzaj powtórek do konkretnych grup, a także mieć na uwadze ilość wprowadzanego jednorazowo nowego materiału. Dzięki temu nauka w grupie z pewnością będzie dużo bardziej skuteczna.


Jak widzisz, modalność i pamięć to kwestie, na których modyfikacje większego wpływu nie mamy. Jednakże, mając tę wiedzę w głowie, jesteś w stanie dostosowywać swoją pracę do Uczniów w taki sposób, żeby obu stronom po prostu pracowało się lepiej. Jestem pewna, że zauważysz tego pozytywne skutki w bardzo krótkim czasie.

Powodzenia Mistrzu! 😉

 

Różnice indywidualne wśród Uczniów - część III

26 lutego 2021